Aby obliczyć kwotę brutto, pomnóż netto przez 1,23; aby obliczyć netto, podziel brutto przez 1,23 (przy VAT 23%). Np. 1000 zł netto = 1230 zł brutto, w tym 230 zł VAT.
Wybierz stawkę i kierunek przeliczenia. Wynik pokazuje też samą kwotę podatku.
Do 150 m² mieszkania (300 m² domu) obowiązuje VAT 8%, a od nadwyżki powierzchni – 23%. Wpisz cenę brutto z umowy.
| Stawka | Netto → brutto | Brutto → netto | VAT ukryty w kwocie brutto |
|---|---|---|---|
| 23% | netto × 1,23 | brutto ÷ 1,23 | brutto × 23/123 ≈ 18,70% |
| 8% | netto × 1,08 | brutto ÷ 1,08 | brutto × 8/108 ≈ 7,41% |
| 5% | netto × 1,05 | brutto ÷ 1,05 | brutto × 5/105 ≈ 4,76% |
Najczęstszy błąd: liczenie 23% od kwoty brutto. Z 1230 zł brutto VAT to 230 zł, a nie 282,90 zł.
| Stawka | Kiedy (przykłady) |
|---|---|
| 23% | Stawka podstawowa – większość towarów i usług, np. elektronika, meble, paliwo, usługi IT. |
| 8% | M.in. usługi gastronomiczne i noclegowe, przewóz osób oraz mieszkania i domy w ramach budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym (w limicie powierzchni). |
| 5% | M.in. podstawowa żywność (np. pieczywo, nabiał, mięso, owoce i warzywa) oraz książki drukowane. |
| 0% | Eksport towarów i wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów (WDT). |
| zw. | Zwolnienie – to nie stawka. Dotyczy m.in. usług medycznych, edukacyjnych i finansowych. |
Lista jest przykładowa. O stawce dla konkretnego towaru lub usługi decydują ustawa o VAT i jej załączniki – w razie wątpliwości zapytaj księgową lub doradcę podatkowego.
Mieszkania i domy w budownictwie objętym społecznym programem mieszkaniowym mają obniżony VAT 8%. Limit to 150 m² powierzchni użytkowej dla lokalu mieszkalnego i 300 m² dla domu jednorodzinnego. Gdy powierzchnia jest większa, 8% dotyczy tylko części ceny odpowiadającej limitowi, a reszta jest opodatkowana stawką 23%.
Limit 150 m² to 75% powierzchni, więc 75% ceny netto ma VAT 8%, a 25% – VAT 23%. Cena netto wynosi 2 000 000 ÷ 1,1175 = 1 789 709,17 zł, a VAT łącznie 210 290,83 zł. Gdyby cały lokal mieścił się w limicie, VAT wyniósłby 148 148,15 zł.
Ceny od deweloperów podaje się zwykle w kwotach brutto. Miejsca postojowe i komórki lokatorskie mogą podlegać innym zasadom – sprawdź umowę lub zapytaj doradcę podatkowego.
| Netto | Brutto (23%) | Brutto (8%) | Brutto (5%) |
|---|---|---|---|
| 100 zł | 123 zł | 108 zł | 105 zł |
| 500 zł | 615 zł | 540 zł | 525 zł |
| 1000 zł | 1230 zł | 1080 zł | 1050 zł |
| 2500 zł | 3075 zł | 2700 zł | 2625 zł |
| 5000 zł | 6150 zł | 5400 zł | 5250 zł |
| 10 000 zł | 12 300 zł | 10 800 zł | 10 500 zł |
Pomnóż kwotę brutto przez 23 i podziel przez 123 (przy stawce 23%). Przykład: z 1230 zł brutto VAT wynosi 1230 × 23 ÷ 123 = 230 zł.
Przy VAT 23% – 1230 zł, przy 8% – 1080 zł, przy 5% – 1050 zł.
W budownictwie objętym społecznym programem mieszkaniowym stawka wynosi 8% dla lokali mieszkalnych do 150 m² i domów jednorodzinnych do 300 m². Od części ceny przypadającej na nadwyżkę powierzchni nalicza się 23%.
Przy stawce 0% sprzedaż jest opodatkowana, ale podatek wynosi zero, a sprzedawca może odliczyć VAT z zakupów. Zwolnienie (zw.) oznacza brak opodatkowania i co do zasady brak prawa do odliczenia.